تونفا برای کسانی که با سلاح آموزش می بینند (کوبودو)، می تواند به طور خلاقانه ای به کار رود و خیلی سریع نتیجه بدهد، اما به دست آوردن مهارت کار کردن با این سلاح مدت زمان زیادی وقت می برد.
ریشه تونفا به دفاع شخصی برمی گردد و بخش اصلی آموزش تونفا، یادگیری تکنیک های دفاعی با هر دو دست (چپ و راست) است.
همیشه طوری ضربات وارد شده به بدن را بلوکه کنید که مطمئن شوید این ضربات با سر و بدن برخورد نمی کند و باعث شود که حریف را برای اعمال ضد حمله باز کنید (دفاع حریف را بشکنید).
تونفا را به آرامی در دست هایتان بگیرید، چون این کار شما را قادر به انجام بسیاری از تکنیک های ضربه زدن که نیازمند چرخش تونفا هستند، می کند. اما سعی کنید تونفا را نه زیاد آرام و نه زیاد سفت در دست بگیرید. اکثر تکنیک های دفاعی ضعیف ناشی از گرفتن نادرست تونفاست.
حالت ایستادن و طرز قرار گرفتن بدن برای انجام تمام تکنیک های دفاعی و ضربه ای تونفا بسیار مهم است. طرز قرار گرفتن بدن به شکل ناصحیح ممکن است باعث دفاع ضعیف در برابر حریف شود و حتی ضربه به بدن تان بازخورد کند.
حالت ایستادن رزمی کار هنگام کار با تونفا شبیه به ایستادن بوکسر می باشد، اما برخی تکنیک های مربوط به تونفا در حالت ایستادن رزمی کار تاثیر گذار است که متفاوت از بوکس است.
تونفا را به قسمت بالایی سر ببرید و یک زاویه شیب دار به طرف پایین در حدود 45 درجه ایجاد کنید. این زاویه شیب دار بسیار مهم است و حمله حریف را منحرف و از بدن تان دور می کند. اگر این زاویه کاملا افقی باشد، نیروی قوی وارد شده به تونفا به بدن تان بازگشت می خورد و اگر این زاویه کاملا عمودی باشد موقعیت دفاع تان در برابر حریف صفر خواهد بود. این نوع دفاع در برابر ضربه عمودی و پایینی موثر است.
در این حالت، بازوی دفاعی به سمت پایینی خط بدن کج می شود و از نواحی زانو و ران محافظت می کند. شما می توانید تونفا را وارونه کنید و قسمت انتهایی آن را به طرف پایین بگیرید و از حملات وارد شده به قسمت پایینی ساق پا جلوگیری کنید. به طور کلی می توانید در برابر حملات پایینی از پاها محافظت کنید. ضربات پایینی ضرباتی هستند که بسیاری افراد با هدف گیری و دفاع در برابر آنها با مشکل مواجه می شوند. حرکت خوب بدن و سرعت تشخیص نوع حمله برای یک دفاع موثر، اساسی است.
همانطور که در تصویر زیر نشان داده شده است، تونفا به شکل زاویه دار، موقعیت دفاعی ایجاد می کند و همانند مورد اول (دفاع جلویی از بالا) ضربات حریف را منحرف می کند و مانع ضربه وارد شده به بازو می شود.
این نوع دفاع از ضربه زدن به قسمت فوقانی سر نیز جلوگیری می کند. دفاع بیرونی ساعد شامل مزایای دیگری نیز از جمله شکستن دفاع حریف و تسلیم کردن او و در نهایت اعمال ضربه متقابل است.
دفاع ضربدری برای حمله قوی مناسب نیست، بلکه بیشتر برای به دام انداختن و مانور کردن حریف به کار می رود. تکنیک دفاع ضربدری نسبت به دیگر دفاع ها، پیشرفته تر است و برای سرعت و دقت انجام آن، تمرینات زیادی باید انجام داد.
تکنیک های این نوع دفاع را نیز می توان برای دفاع در برابر ضربات بالاسری، عمودی و پایینی به کار برد.
مهم ترین چیز در این نوع دفاع، زمان چرخش هر دو تونفا به موقعیتی است که به طور هم زمان ضربه وارد شده را به تله اندازد (منحرف کند).
در این تکنیک، حرکت بدن و موقعیت نهایی بدن به منظور اطمینان شما از توانایی حرکت به حالت بعدی، بسیار مهم است.
در طول تمرینات تان هر چه روی دهد، باید برای ضربه زدن آماده باشید. وقتی تکنیک های بالا را خوب یاد گرفتید و توانستید بدون معطلی کردن، حرکات تونفا را با هر دو دست انجام دهید، سپس مبارزه را شروع کنید.